Эрдэмтэд эсийн доторх амьдралын чухал үйл явц болох цахилгаан цэнэг дамжуулалтын механизмыг судлах явцдаа фосфорын хүчлийн ($H_3PO_4$) ионт димерийн онцгой бүтэц, үйл ажиллагааг илрүүлжээ. Энэхүү нээлт нь амьд организмын эсийн түвшний үйл ажиллагааг гүнзгий ойлгохоос гадна түлшний зай болон бусад дэвшилтэт технологийн хөгжилд томоохон түлхэц болох юм.
Судлаачид фосфорын хүчлийн хоёр молекул хоорондоо холбогдож, эерэг цэнэгтэй протоныг дамжуулахад гол үүрэг гүйцэтгэдэг $H_3PO_4 \cdot H_2PO_4^-$ хэмээх ионт димерийн бүтэц, шинж чанарыг нарийвчлан судалжээ. Туршилтын явцад уг молекулыг лабораторийн нөхцөлд гарган авч, гадны нөлөөллийг хамгийн бага түвшинд байлгахын тулд абсолют тэг хэмд ойр буюу 0.37 Кельвин хүртэл хөргөсөн байна. Ингэснээр молекулын бодит бүтэц болон протоныг хэрхэн дамжуулдаг талаар өндөр нарийвчлалтай мэдээлэл цуглуулж чаджээ.
Өмнө нь уламжлалт онолын загварууд тухайн ионт димерийг хоёр өөр төрлийн бүтэцтэй байж болно гэж таамагладаг байсан бол энэхүү туршилт нь түүнийг зөвхөн нэг л тогтвортой бүтэцтэй болохыг албан ёсоор баталлаа. Уг бүтэц нь гурван устөрөгчийн холбоогоор дамжуулан протоныг дамжуулах онцгой тогтмол байдалтай бөгөөд протоны хөдөлгөөнийг хязгаарлах өндөр саадтай болох нь тогтоогдсон байна.
Энэхүү нээлт нь фосфорын хүчлийн өндөр протон дамжуулах чадварыг буюу “байгалийн протон хурдны зам”-ын ажиллах зарчмыг шинжлэх ухааны үндэслэлтэйгээр тайлбарлаж байгаа юм. Цаашид энэхүү мэдлэгийг ашиглан эрчим хүчний салбарт илүү үр ашигтай түлшний зай болон шинэ үеийн дамжуулагч материалуудыг зохион бүтээх боломж нээгдэж байна.













