Паркинсоны өвчин нь хамгийн хурдтай өргөн тархаж буй мэдрэлийн эмгэг бөгөөд дэлхий даяар 10 сая гаруй хүнтэй байгааг World Health Organization мэдээлснийг Австралийн 11,000 гаруй өвчтөн хамруулсан сүүлийн үеийн судалгаа баталжээ. Австралид одоогоор 150,000 орчим хүн Паркинсоны өвчтэй амьдарч, өдөрт 50 шинэ тохиолдол нэмэгдэж байна. Энэ өвчний тархалт 2020-2050 оны хооронд гурав дахин нэмэгдэх төлөвтэй.
Паркинсоны өвчин нь тархины “substantia nigra” гэж нэрлэгддэг хэсгийн допаминыг үйлдвэрлэдэг эсүүд үхэхтэй холбоотойгоор хөдөлгөөний саатал үүсгэдэг юм. Үүнд гарааны чичирхийлэл, хөдөлгөөний удаашрал, булчингийн чангарлаа болон тэнцвэр алдагдах зэрэг шинж тэмдэг багтана. Мөн сэтгэл санааны өөрчлөлт, ой тогтоолт бууралт, нойрны хямрал, олон төрлийн бие махбодын үйл ажиллагааны алдагдал зэрэг хөдөлгөөнөөс гаднах шинж тэмдгүүд ч түгээмэл тохиолддог байна.
QIMR Berghofer Medical Research Institute-ийн Австралийн Паркинсоны генетикийн судалгаанаас гарсан дүнгээр, оролцогчдын 96% нь нойрны асуудалтай байсан бөгөөд санагдах чадвар бууралт, өвдөлт, толгой эргэх зэрэг шинж тэмдгүүд амьдралын чанарт илүү нөлөөлж байв. Судалгаанд оролцогчдын дунд хагас нь үнэр авах чадвар алдагдсан гэж мэдэгдсэн юм.
Судалгаа нь Паркинсоны шалтгааныг тодруулахад чухал мэдээлэл өгсөн. Нас нь гол эрсдэлт хүчин зүйл бөгөөд өвчний анхны шинж тэмдэг дунджаар 64 насанд гарч, оношлогдох дундаж нас 68 байв. Мөн судалгаанд оролцсон 25% нь өвчинтэй гэр бүлийн гишүүнтэй бөгөөд ген, хүрээлэн буй орчны хүчин зүйлсийн нөлөө харьцангуй хосолсон болохыг онцолсон.
Хүрээлэн буй орчны хувьд хортон шавьж устгах бодисын нөлөө, тархи өвдөх, эрсдэлтэй ажил мэргэжлээр ажилласан туршлага нөлөөлөл ихтэй байсан ба эрэгтэйчүүдэд бэрхшээлүүд илүү ажиглагджээ. Паркинсоны өвчин 1.5 дахин илүү эрэгтэйчүүдэд тохиолддог бөгөөд эмэгтэйчүүд илүү өвдөлт, унах эрсдэлтэй байдаг бол эрэгтэйчүүд ой тогтоолтын доройтол болон зан араншингийн өөрчлөлт ихтэй ажиглагдсан байна.
Гэсэн хэдий ч судалгаанд хамрагдсан хүмүүсийн 93% нь европ гаралтай бөгөөд Монгол болон бусад арьс өнгө, соёлын багц бүрэлдэхүүнд хамаарахгүй байж болохыг судлаачид дурдсан. Мөн оролцогчдын мэдээлэл ихэвчлэн өөрсдийн мэдэгдлээс бүрдэх тул гар утас, зүүж болох төхөөрөмж ашиглан илүү нарийвчилсан өгөгдөл цуглуулах төлөвлөгөө байна.
https://www.sciencealert.com/largest-ever-parkinsons-study-shows-how-symptoms-differ-between-men-and-women-277730
