Испанийн зүүн хойд хэсгээс олдсон эртний тугалган сумнууд нь манай эринээс өмнөх нэгдүгээр зуунд нутгийн уугуул иргэд Ромын ноёрхлын эсрэг боссоныг гэртэлж байна гэж судлателиуд үзжээ.
Барселонагийн их сургуулийн мэдээлснээр, тус археологийн олдвор нь Пиренейн нурууны зүүн хэсэг буюу өнөөгийн Серданья бүс нутгаас илэрсэн бөгөөд энэ нь ромчуудын эсрэг бараг 200 жил тэмцсэн уугуул Церетани овгийн нутаг дэвсгэр байжээ. Ромын түүхч Кассий Дио уг бослого манай эринээс өмнөх 39 онд болсон гэж тэмдэглэсэн боловч тухайн үед үүнийг илүү баруун зүэгт болсон гэж таамаглаж байв. Саяхан олдсон Ромын цэргийн хүрээлэнгийн туурь болон зэвсгийн үлдэгдэл нь бослогын бодит байршлыг нарийвчлан тогтооход тусалсан байна.
Археологичид өнгөрсөн жил Коллет де Жовелл даваан дахь эртний цэргийн баазын туурийн малтлагаас тугалгаар цутгасан булцуу хэлбэртэй сумнуудыг илрүүлжээ. Эдгээр сумны хоёр дээр тухайн үеийн Ибери мужийн Ромын амбан захирагч Гней Домиций Кальвины нэрний эхний үсэг болох “CND” гэсэн тэмдэглэгээг сийлсэн байсан нь уг мөргөлдөөнийг яг манай эринээс өмнөх 39 онд болсныг баталж байна. Мөн тус баазаас Ромын легионы цэrepiйн шаахайнд хэрэглэдэг төмөр хадаас, хувцасны боолт болон зоос зэрэг олдворууд олдсон нь судлаачдын он тоолол тогтоох ажилд чухал түлхэц болжээ.
Ромчууд МЭӨ 218 онд Карфагентай хийсэн Пунийн хоёрдугаар дайны үеэс Иберийн хойгийг эзлэн тэлэх бодлого явуулж эхэлсэн боловч уугуул Церетаничууд болон бусад аймгуудын эсэргүүцэлтэй тулгарсаар иржээ. МЭӨ 39 онд болсон Церетаничуудын бослого ялагдал хүлээж, нутгийн хүн ам ромчуудад хатуу зэмлэл хүлээж байсан түүхтэй. Гэсэн хэдий ч ромчууд ч бас хүнд гарз хохирол амсаж байсан бөгөөд амбан захирагч нь нутгийн иргэдийн амьд бүслэлтэнд өртөж зугтсан цэргүүдээ шийтгэж байжээ.
Дэлгэрэнгүйг эх сурвалжаас харах
↓Эх сурвалжийг нээх ↓
Ancient slingstones found in northeastern Spain may be evidence of a local uprising against Roman rule in the first century B.C.
Archaeologists think the lead sling “bullets” were fired by Roman soldiers after an ambush orchestrated by the local Indigenous Ceretani (also spelled Cerretani) people, who by this time had spent almost 200 years resisting Roman expansion in Iberia.
The findings, which were unearthed during an archaeological survey of the area, reinforce that “the Roman conquest of the Iberian Peninsula was neither a brief nor a peaceful process,” researchers explained in a statement from the Autonomous University of Barcelona.
The ancient Roman historian Cassius Dio (who lived from around A.D. 150 to 235) wrote that the Ceretani revolt took place in 39 B.C., but it was generally thought to have occurred farther west. The new finds, however, pinpoint an ancient Roman military camp in what’s now Cerdanya, a region of the eastern Pyrenees on the Spanish side of the modern border with France. At the time, this location was in Ceretani territory.
Roman expansion
The archaeological team found the sling bullets last year among the remains of the camp at Collet de Jovell, an alpine pass in the region. The bullets were poured from lead (it was easier than collecting stones), and two were emblazoned with the letters CND, which stood for the Roman governor of the province of Hispania at that time, Gnaeus Domitius Calvinus. These letters help date the ambush to exactly 39 B.C., when he was in office.
The archaeologists also unearthed the distinctive iron studs that Roman legionaries wore on their sandals, called clavi caligae; Roman fibulae, or brooches for fastening clothing; and several Roman coins that reinforced the team’s dating of the site.
The Romans started expanding in Iberia, known to them as Hispania, after first landing on the Mediterranean coast in 218 B.C., during the Second Punic War with Carthage. But they were opposed by the Ceretani and other Indigenous peoples.
The two sides battled for centuries. But the Ceretani revolt in 39 B.C. failed to oust the invaders and was followed by severe Roman repression of the local people, according to the statement.
The Romans suffered, too — the governor ordered that some of his troops be punished for running away when the Ceretani ambushed the camp.
From Augustus to Nero, see how much you know about ancient Rome’s famous leaders with our Roman emperor quiz!
