Тархины нейрон буюу мэдрэлийн эсүүдээс гадна глиал эсүүд нь хүний өлсөх, цадах мэдрэмжийг зохицуулахад шийдвэрлэх үүрэг гүйцэтгэдэг болохыг шинэ судалгаагаар тогтоожээ.
Чилийн Консепсьон их сургуулийн эрдэмтэд тархины гипоталамус хэсэгт өлсөх мэдрэмжийг хянадаг шинэ дохиолол дамжуулах замыг олж нээсэн байна. Өмнө нь зөвхөн “туслах эс” гэгддэг байсан астроцит эсүүд бодит байдал дээр цадах мэдрэмжийг төрүүлэх үйл явцад идэвхтэй оролцдог болохыг судлаачид баталжээ. Энэхүү нээлт нь таргалалт болон хоолны дуршилтай холбоотой эмгэгүүдийг эмчлэх шинэ арга замыг нээх боломжтой юм.
Судалгаанаас үзэхэд цадах мэдрэмж төрөх үйл явц нь танцыт эсүүдээс эхэлдэг байна. Эдгээр эсүүд нь цусан дахь глюкозын түвшинг тогтмол хянаж байдаг бөгөөд хоол идсэний дараа глюкоз нэмэгдэхэд түүнийг боловсруулж, лактат ялгаруулдаг. Улмаар уг лактат нь ойролцоох астроцит эсүүдтэй харилцан үйлчилж, дараагийн шатны дохиоллыг идэвхжүүлдэг ажээ.
Эрдэмтэд астроцит эсүүд дээр лактатыг мэдэрдэг HCAR1 хэмээх тусгай рецептор байдгийг олж илрүүлсэн байна. Лактат нь энэхүү рецептортой холбогдох үед астроцит эсүүд идэвхжиж, глутамат хэмээх бодис ялгаруулдаг. Энэхүү бодис нь өлсөх мэдрэмжийг дарангуйлдаг мэдрэлийн эсүүдэд дохио өгснөөр хүнд цадах мэдрэмж төрдөг байна.
Хэдийгээр уг судалгааг одоогоор амьтны загвар дээр туршиж үзсэн ч хүн бүрт танцыт болон астроцит эсүүд байдаг тул ижил механизм үйлчлэх магадлал маш өндөр юм. Ирээдүйд энэхүү нээлтэд суурилсан эмчилгээний аргууд нь дэлхий нийтийн тулгамдсан асуудал болоод буй таргалалтыг шинжлэх ухааны үндэслэлтэйгээр хянах боломжийг олгох ач холбогдолтой юм.
