Гурав төрлийн бактерийн нэгдэл нь хуванцар бохирдлын чухал бүрэлдэхүүн болох диэтил фталатыг (DEP) задалж чаджээ.
Хуванцар хог хаягдлын хямралыг даван туулахын тулд байгаль орчныг бохирдуулагч зохиомлоор бүтээгдсэн материалуудыг аюулгүй задалж чадах организмуудыг эрж хайх ажил үргэлжилж байна. Олон төрлийн хуванцар нь биологийн задралд өртөмтгий байдаг ч, тус бүрийг нь задалдаг нэг төрлийн бактерийг олохоос илүүтэйгээр, хамтран ажиллаж чадах бактеруудын бүлгийг судлах нь чухал гэж үзжээ.
Холмхолц Зүүн Германы Байгаль орчны Судалгааны Төвийн доктор Кристиан Эберлейн болон түүний хамтрагчид байгалийн хатуу ширүүн орчноос биш, харин өөрсдийн лабораторийн материалыг колоничилсон бичил биетнүүдийг судалжээ. Тэд байгалийн полиуретан хоолой дээр ургасан биофилмийг олж, түүнд диэтил фталатыг (DEP) өсгөвөрлөх орчин болгон ашигласан байна. DEP нь олон төрлийн хуванцарт уян хатан байдал олгодог боловч байгаль орчинд ялгарч, амьтдад хор хөнөөл учруулж болзошгүй юм.
Эхэндээ бичил биетнүүд DEP-ийг задалж чадахгүй байсан ч, судлаачид эсийг тогтмол шилжүүлэн суулгасны үр дүнд 30 хэм хүртэл халаахад 24 цагийн дотор DEP-ийг бүрэн задалж чадах нэгдэл үүссэн байна. ДНХ-ийн дарааллыг тогтооход Pseudomonas (putida болон fluorescens) болон өмнө нь танигдаагүй нэгэн Microbacterium зүйлийн бактери багтжээ. Эдгээр бактерийг тусад нь судлахад DEP-ийг задалж чадахгүй байжээ.
Судалгаанд Microbacterium нь DEP-ийг бусад бактерийн тэжээл болдог молекулууд болгон хувиргадаг болох нь тогтоогдсон бөгөөд энэ нь “кросс-фийдинг” буюу харилцан тэжээлжих үйл явц юм. Эдгээр бактерийн ашигладаг ферментүүд нь өмнө нь судлагдаагүй шинэ зүйл аж. Энэхүү хамтын ажиллагааны механизм нь байгалийн экосистемд ажиглагддаг боловч хуванцарыг задалж буй тохиолдолд анх удаа илэрчээ.
DEP-ийн хэмжээ нэг литр тутамд нэг граммаас хэтэрвэл бактерийн амьдралд сөргөөр нөлөөлж, задалж чадахгүй болох нь тогтоогдсон нь бусад илүү нарийн төвөгтэй организмуудад учруулж болох эрсдлийн талаар анхааруулж байна. Уг нэгдэл нь диметил фталат, дипропил фталат, дибутил фталат зэрэг гурван төрлийн фталатын эфирийг задалж чадах нь биотехнологи болон байгаль орчны салбарт өргөн хэрэглэгдэх боломжийг нээж байна.
https://www.frontiersin.org/journals/microbiology/articles/10.3389/fmicb.2025.1757196/full
