Сансар судлалд шинэ нээлт: “Мангас нүх” хэмээх аюултай үзэгдэл бодит байдал дээр оршин тогтнодог нь батлагдлаа.
Тэнгис судлаачид олон зууны турш “мангас давалгаа” хэмээх аварга том, гайхалтай давалгааны тухай ярьж ирсэн ч үүнийг ихэвчлэн худал яриа гэж үздэг байв. Гэвч 1995 онд Норвегийн Хойд тэнгисийн “Draupner” газрын тосны платформ дээр 25.6 метр өндөр давалгаа цохисноор энэ үзэгдлийн оршин тогтнол батлагдсан юм. Үүнтэй адилаар, “мангас нүх” хэмээх далайн нэгэн аюултай үзэгдэл нь аварга том давалгааны өмнө эсвэл дараа нь үүсдэг гүн хотгорууд юм.
“Мангас нүх” нь хоёр төрөлтэй байж болох бөгөөд нэг нь аварга давалгаатай хамт үүсдэг бол нөгөө нь эргэн тойрныхоо ижил хэмжээний давалгаануудаас хамаагүй гүн байдаг. Эдгээр “мангас нүх”-ийг ESA-гийн MaxWave төсөл болон бусад судалгаагаар ажиглаж, туршилтаар баталгаажуулсан. Эрдэмтэд усны саванд энэхүү үзэгдлийг давтаж, “мангас давалгаа” болон “мангас нүх”-ийг үүсгэдэг физикийн зарчмыг тайлбарласан.
Судалгааны үр дүнд, “мангас нүх” нь “мангас давалгаа”-тай нягт холбоотой болох нь тогтоогджээ. Энэхүү үзэгдэл нь маш ховор тохиолддог ч аварга давалгаа шиг аюултай байж чаддаг. Эрдэмтдийн хийсэн туршилтаар, далайн усан гадаргуу дээрх долгионы хэлбэлзэл нь “мангас давалгаа” эсвэл “мангас нүх”-ийг үүсгэдэг болохыг тайлбарласан.
“Мангас нүх”-ийг судлах нь тэнгисийн аюулгүй байдлыг хангахад чухал ач холбогдолтой. Энэхүү нээлт нь далайн тээвэр болон бусад далайн үйл ажиллагаанд учирч болзошгүй эрсдлийг урьдчилан таамаглах, сэргийлэхэд тусална.
