АНУ-ын ерөнхийлөгч Дональд Трамп Саудын Араб улстай байгуулахаар төлөвлөж буй цөмийн хамтын ажиллагааны гэрээг батлуулахаар Конгресст илгээсэн бөгөөд уг хэлэлцээрийн хүрээнд Израйлтай дипломат харилцаагаа хэвийн болгох шаардлагыг дахин тавьжээ.
АНУ-ын хэвлэлүүдийн мэдээлснээр, ерөнхийлөгч Дональд Трамп цөмийн эрчим хүчний салбарт хамтран ажиллах тухай баримт бичгийг даваа гарагт Конгресст хүргүүлсэн байна. Цагаан ордон уг мэдээллийг албан ёсоор батлаагүй байгаа ч хууль тогтоогчид 90 чуулганы өдрийн хугацаанд уг гэрээг хэлэлцэх юм. Хэрэв Конгресс уг хэлэлцээрийг хориглохыг оролдвол ерөнхийлөгч хориг тавих эрхээ эдлэх төлөвтэй байгаа бөгөөд хоригийг давахын тулд хоёр танхимын гишүүдийн гуравны хоёрын санал шаардлагатай болно.
Өнгөрсөн сард үзэглэсэн 30 жилийн хугацаатай уг хэлэлцээр нь АНУ-ын компаниудыг Саудын Арабын иргэний зориулалттай цөмийн эрчим хүчний хөтөлбөрийг хөгжүүлэхэд оролцуулах зорилготой юм. Энэхүү төслийн хүрээнд АНУ-ын загварын цөмийн реакторуудыг барихаар төлөвлөж байгаа бөгөөд хэлэлцээрийн нийт дүн хэдэн арван тэрбум доллараар хэмжигдэх боломжтой. Саудын Арабын тал дотоодын эрчим хүчний хэрэгцээг хангах, газрын тосны хэрэглээг бууруулж, экспортыг нэмэгдүүлэх зорилгоор цөмийн эрчим хүчийг ашиглах сонирхолтой байгаагаа илэрхийлжээ.
Гэсэн хэдий ч цөмийн зэвсэг үл дэлгэрүүлэх асуудал олон улсын анхаарлыг татаж байна. АНД-тай байгуулсан хэлэлцээрээс ялгаатай нь энэхүү гэрээнд цөмийн түлш дахин боловсруулах болон баяжуулах үйл ажиллагааг бүрмөсөн хориглосон заалт байхгүй нь зэвсэг бүтээх эрсдэл дагуулж болзошгүй гэсэн болгоомжлолыг төрүүлж байна. Саудын Арабын угсаа залгамжлах хунтайж Мохаммед бин Салман Иран улс цөмийн зэвсэгтэй болсон тохиолдолд өөрийн улс ч мөн адил зэвсэг эзэмшихийг эрэлхийлэх болно гэж өмнө нь мэдэгдэж байсан юм.
Түүнчлэн Дональд Трамп уг хэлэлцээрийг Саудын Араб улс “Абрахамын хэлэлцээр”-т нэгдэж, Израйлтай дипломат харилцаа тогтоох нөхцөлтэй уялдуулсан байна. 2023 онд Газад дайн эхэлснээс хойш Израйл-Саудын Арабын харилцааг хэвийн болгох үйл явц зогсонги байдалд ороод байгаа юм. Саудын Арабын зүгээс Палестины улсыг байгуулах эргэлт буцалтгүй замыг тодорхойлохгүйгээр Израйлтай харилцаагаа хэвийн болгохгүй гэсэн байр сууриа илэрхийлсээр байна.
Дэлгэрэнгүйг эх сурвалжаас харах
↓Эх сурвалжийг нээх ↓
The US president has reportedly renewed demands that Riyadh normalize relations with Israel before the agreement can take effect
US President Donald Trump has reportedly submitted a landmark nuclear cooperation agreement with Saudi Arabia for congressional review and renewed demands that Riyadh normalize relations with Israel as part of the deal.
According to US media outlets, citing unnamed administration and congressional sources, the document was sent to Congress on Monday. The White House has yet to publicly confirm the move.
Lawmakers now have 90 session days to review the US-Saudi pact. If they attempt to block it, Trump is expected to use his veto powers to push it through. A two-thirds majority in both chambers would be required to overrule the president.
The agreement was originally signed last month and aims to allow American companies to play a major role in developing Saudi Arabia’s civilian nuclear energy program. The 30-year deal is expected to involve the construction of US-designed nuclear reactors in Saudi Arabia and could be worth tens of billions of dollars.
Riyadh says it wants nuclear power to meet the growing domestic energy demand, reduce the amount of oil consumed at home, and free up more crude for export.
However, the deal has raised concerns over nuclear proliferation. Unlike a similar US deal with the United Arab Emirates, the pact does not permanently bar the kingdom from reprocessing nuclear fuel or enrichment, which could potentially be used to make weapons.
Saudi Crown Prince Mohammed bin Salman previously suggested that the kingdom could seek a nuclear weapon if Iran ever acquires one.
Trump has also tied the nuclear agreement to Saudi Arabia formally joining the Abraham Accords and establishing diplomatic relations with Israel. The condition was unexpectedly announced by Trump late last month after the agreement had already been negotiated and signed.
An administration official cited by Reuters on Wednesday said Trump’s position on the issue “has not changed.”
The Abraham Accords, brokered during Trump’s first term, established diplomatic relations between Israel and several Arab and Muslim-majority countries, including the United Arab Emirates, Bahrain, and Morocco.
The US has also pushed for Saudi-Israeli normalization, but the efforts have stalled since the outbreak of the Gaza war in 2023. Saudi Arabia has repeatedly said it will not normalize relations with Israel without an irreversible path toward the creation of a Palestinian state.
You can share this story on social media:
Хэдий цөмийн гэрээ нь эдийн засгийн их боломжуудыг нээж болох ч, Израйлтай харилцаа сайжруулах шаардлага нь улс төрийн томоохон зөрчил үүсгэж магадгүй байна. Саудын Арабын зүгээс Палестины асуудлыг шийдэхгүйгээр Израйлтай нөхөрсөг харилцаагаа эхлүүлэхгүй гэдгээ илэрхийлжээ. Таны бодлоор энэ гэрээ улс орныхоо ирээдүйд ямар үр дагавар авчрах бол?