.gif "Нарны гэрлийг бүдгэрүүлэх технологийн геополитикийн эрсдэлийг загварчлан туршжээ")
Дэлхийн дулаарлыг сааруулах зорилготой нарны цацрагийг өөрчлөх технологийн үр дагавар болон түүнийг удирдах асуудлаар шинжээчид анх удаа симуляцийн тоглоом зохион байгууллаа.
Лондон хотод өнгөрсөн есдүгээр сард болсон “Геополитикийн эгзэгтэй цэгүүд ба уур амьсгалыг хөргөх стратеги” нэртэй загварчлалын туршилтад олон улсын эрдэмтэд, цэргийн албан хаагчид, засгийн газрын төлөөлөгчид болон технологийн салбарынхан оролцов. Уг үйл ажиллагааны зорилго нь нарны гэрлийг ойлгох замаар дэлхийн дулаарлыг бууруулах “нарны цацрагийн өөрчлөлт” (solar radiation modification) хэмээх технологийн дэлхий дахинд үзүүлэх нөлөөг стресс-тестийн аргаар шалгах байлаа.
Энэхүү технологи нь агаар мандалд хүхрийн давхар исэл зэрэг бодисыг цацах замаар нарны гэрлийн тодорхой хэсгийг сансар луу буцаан ойлгож, дэлхийн температурыг түр хугацаанд бууруулах онолын боломжтой юм. Эрдэмтдийн тайлбарласнаар, энэ нь галт уулын дэлбэрэлтийн дараа ажиглагддаг байгалийн хөргөлтийн үйл явцыг дуурайх арга боловч үр дагавар нь бүс нутгийн хувьд харилцан адилгүй байх эрсдэлтэй. Тухайлбал, загварчлалын үр дүнгээр Сахарын цөлийн бүсэд ган гачиг нүүрлэх, Атлантын далайд хүчтэй шуурга дэгдэх зэрэг сөрөг үр дагавар үүсэж болзошгүйг урьдчилан таамаглажээ.
Сүүлийн үед хувийн хэвшлийн компаниуд уг технологийг арилжааны зорилгоор сонирхож эхэлсэн нь нөхцөл байдлыг улам бүр ээдрээтэй болгож байна. Тухайлбал, АНУ-Израилийн хамтарсан “Stardust Solutions” стартап компани энэ чиглэлээр 60 сая долларын хөрөнгө оруулалт татсан бол, SpaceX компанийн үүсгэн байгуулагч Илон Маск өөрийн X (хуучнаар Twitter) хуудсаараа дамжуулан сансрын хиймэл дагуулаар дамжуулан температурыг удирдах шаардлагатайг илэрхийлжээ.
Space satellites to control temperature and massive geo-engineering will be needed or it will be game over.
— Elon Musk (@elonmusk) August 15, 2023
НҮБ-ын зөвлөх асан Синтия Шарфын үзэж буйгаар, уг технологийн засаглалын асуудлыг ойрын арван жилийн дотор шийдвэрлэх шаардлага тулгарч болзошгүй байна. Туршилтад оролцсон судлаач Коллин Голягийн тэмдэглэснээр, шинжлэх ухааны үндэслэлтэй шийдвэр гаргах нь анх бодож байснаас хавьгүй илүү төвөгтэй бөгөөд геополитикийн хувьд өндөр эрсдэлтэй үйл явц болох нь уг загварчлалаар тодорхой болжээ.
Дэлгэрэнгүйг эх сурвалжаас харах
↓Эх сурвалжийг нээх ↓
When it comes to deciding the fate of the planet, Colleen Golja always thought science and reason would have a seat at the table. That was until one morning last September in London, when the climate researcher took part in the first in a series of war games. The goal: to prevent an uncontrolled global race to develop a technology aimed at cooling the planet but that comes with vast, unknown risks that could reshape life on Earth.
“I thought that would be such an easy thing. Like, we can all agree to do ethical research and make sure it’s for the better of all humans,” she told WIRED. “And boy, was I wrong.”
The simulation, titled Exploring Geopolitical Tipping Points and Climate Cooling Strategies, saw a couple dozen foreign-relations experts, scientists, military personnel, and former government officials from across the world convene in a meeting room at Queen Mary University of London. After making introductions over coffee and little yogurts, they sat at tables arranged in a square with the name of the country or organization each person was playing: national governments, climate NGOs and nonprofits, indigenous groups, and tech companies. Golja was assigned to provide technical advice to help participants make scientifically literate decisions.
The point of the game was to stress-test the world’s response to a group of prospective technologies known collectively as solar radiation modification. These technologies promise to reverse global warming by reflecting away a portion of the sunlight reaching Earth, for example by spraying particles of sulphur dioxide or some other manufactured substance into the atmosphere. The cooling effect of this kind of solar geoengineering is widely accepted. It would mimic the well-known impacts of large volcanic eruptions, which temporarily cool the planet by half a degree or more. But the fallout is less certain—and less equal. Some regions will suffer: Models predict drying in sub-Saharan Africa and more intense tropical storms in the Atlantic. The cooling effect would also last only as long as the geoengineering continued; after that the global temperature could shoot back up with wild and hard-to-predict effects.
Until recently, the idea of solar radiation modification was a speculative niche of climate science. That has changed fast. Private firms are exploring solar geoengineering as a commercial opportunity: Last year, a US-Israeli startup called Stardust Solutions raised $60 million, and in May it released details of a suite of new inventions it claims would give humans the ability to dial down the global temperature as desired. In August, Elon Musk, whose company SpaceX might be a candidate for delivering geoengineering interventions, threw his voice behind solar geoengineering, writing on X: “Space satellites to control temperature and massive geo-engineering will be needed or it will be game over.”
The world is going to have to make decisions about how to govern this technology much sooner than most policymakers imagine, Cynthia Scharf, a former UN advisor, told WIRED. “It’s not 15 years from now; it’s in the next decade, easily.”
