Хэт ачаа тээвэрлэх хүчин чадалтай пуужингууд нь зардал өндөр, төвөгтэй бүтэцтэй тул сансрын салбарт эдийн засгийн хувьд үр ашиггүй байж болзошгүйг шинжээчид анхааруулж байна.
Өнгөрсөн сард SpaceX компани өөрийн бүтээсэн хамгийн том пуужин болох Starship V3-ын анхны туршилтыг хийсэн нь сансрын тээврийн салбарт томоохон үйл явдал боллоо. Гэвч The Aerospace Center for Space Policy and Strategy байгууллагын гаргасан шинэ тайланд дурдсанаар, бага оврын уян хатан пуужингуудтай харьцуулахад хэт ачаа тээвэрлэгч пуужингууд (50 тонн буюу 50,000 кг-аас дээш даацтай) нь ашиглалтын хувьд илүү төвөгтэй, зардал ихтэй байх эрсдэлтэй ажээ.
https://csps.aerospace.org/papers/super-heavy-lift-launch-unlocking-future-space
2018 онд анх ниссэн Falcon Heavy пуужин нийт 12 удаа л ниссэн нь 2010 оноос хойш 700 орчим ниссэн Falcon 9 пуужингийн үзүүлэлттэй харьцуулахад зах зээлийн эрэлт бага байгааг харуулж байна. SpaceX болон Blue Origin компаниуд ачаа тээвэрлэх хүчин чадлыг нэмэгдүүлэх, пуужингаа бүрэн эсвэл хэсэгчлэн дахин ашиглах замаар зардлыг бууруулахыг зорьж буй ч ийм хэмжээний их бүтээн байгуулалт нь эдийн засгийн хувьд баталгаатай амжилт авчрахгүй байж болзошгүй юм.
Тээврийн салбарын жишээгээр авч үзвэл, Airbus A380 онгоц нь хэт том хэмжээтэйгээсээ болж зардал өндөр, ашиглалтын хувьд хүндрэлтэй байсан нь үр ашгийг нь бууруулсан байдаг. Үүнтэй адилаар, хэт том пуужингууд нь нарийн төвөгтэй бүтэц, уян хатан бус байдлаас шалтгаалан сансрын зах зээлд хүндрэлтэй тулгарч магадгүй гэж тайланд онцолжээ.
https://gizmodo.com/starship-v3s-heat-shield-was-the-real-star-of-flight-12-2000763407
Одоогоор ийм төрлийн пуужингууд нь сансрын өргөн зурвасын сүлжээний хиймэл дагуулуудыг хөөргөхөд түлхүү ашиглагдах төлөвтэй байна. Орбитын дата төв зэрэг шинэ зах зээлүүд хараахан бүрэлдээгүй байгаа тул хэт ачаа тээвэрлэгч пуужингуудын арилжааны жинхэнэ амжилтыг тогтмол нислэгүүдээр баталгаажуулах шаардлагатай байгаа юм.
https://gizmodo.com/bezoss-big-rocket-has-proved-itself-heres-whats-next-for-new-glenn-2000686257
Дэлгэрэнгүйг эх сурвалжаас харах
Эх сурвалжийг нээх ↓
Last month, SpaceX launched the biggest rocket ever built for its 12th test flight. This was the debut of Starship V3, an even larger, more powerful version of the company’s super heavy-lift vehicle. While companies like SpaceX and Blue Origin are looking to scale up their rockets, a recent report suggests these giant vehicles could be a giant flop.
The Aerospace Center for Space Policy and Strategy released a report stating that while super heavy-lift rockets offer a maximum payload capacity, they could face a major downside compared to smaller, more agile launch vehicles. The report argues that increased rocket capacity demands greater cost, time, and operational complexity and may therefore face challenges in the commercial launch sector.
Is bigger always better?
In the report, a super heavy-lift vehicle is defined as one that can lift more than 50 metric tons (50,000 kilograms) to low-Earth orbit. Some of the examples listed are SpaceX’s Falcon Heavy rocket, NASA’s Space Launch Vehicle, and Blue Origin’s upgraded New Glenn 9×4.
The Falcon Heavy rocket made its debut in 2018, thus inaugurating the super heavy-lift vehicle renaissance. Since then, the rocket has only flown 12 times, a stark comparison to SpaceX’s medium-lift Falcon 9 rocket, which has launched nearly 700 times since its debut in 2010.
“This raises the question, does the Falcon Heavy’s relatively low usage presage low market demand for future SHL rockets with even greater lift capacity?” the report reads. The Falcon Heavy has the same fairing size as the Falcon 9, so it cannot carry larger or more satellites to orbit, just heavier ones.
The report argues that while the Falcon Heavy may not have succeeded because it wasn’t a “market disruptor,” it could still serve as a gateway rocket for other super heavy-lift launch vehicles.
Boom or bust?
The Aerospace Center calls out SpaceX’s Starship and Blue Origin’s New Glenn as two examples of upcoming superheavy-lift rockets. SpaceX recently launched the largest version yet of its Starship rocket, while Blue Origin is also working on scaling up its New Glenn rocket.
“All of these SHL providers are striving to achieve lower launch costs per payload (e.g., cost per kilogram) through increased lift capacity, large cargo fairings, and full or partial launch vehicle (LV) reusability,” the report reads. The increased launch vehicle mass and volume might enable new opportunities in the market, but their economic success is not guaranteed, according to the report.
Drawing examples from other transport industries, the Aerospace Center names Airbus’ A380 jumbo jet. The airliner’s massive size was not a commercial success due to higher costs and operational constraints, ultimately giving way to smaller but more fuel-efficient aircraft.
“Those other sectors show that bigger is not always better, as excessive scale sometimes leads to complexity, reduced agility, and often reduced payload utilization,” the report reads.
The report suggests that super heavy-lift launch vehicles can serve the broadband constellation market. Other markets, such as launching orbital data centers, do not exist yet, and it’s too early to tell when they will emerge and start driving enough demand to cover the cost of super heavy-lift rockets.
“For now, the market maturation path will most likely involve serving megaconstellations with a regular launch cadence,” the report reads. “Such an ordinary effort will define the SHL not as just an engineering marvel but a proven commercial success and the necessary foundation for unlocking and building the extraordinary.”
